Oud? Wat is oud? Wie is oud? Het is waar: de gemiddelde levensduur stijgt, en het aantal ouderen neemt sterk toe. Socio’s spreken dan van vergrijzing, maar ik vind verzilvering een veel betere aanduiding. Want ware kracht ligt vooral bij ouderen, en dat wil ik bij dezen becolumneren. Over ouderdom wordt vaak eenzijdig in zorgelijke zin gesproken. Nog geen honderd jaar geleden probeerden mensen er ouder uit te zien in kleding en uitstraling, om eerder als volwassene te worden benaderd. Vandaag wringen mensen zich in allerlei bochten om er toch vooral jong uit te zien. Bejaard zijn wordt beschouwd als iets dat je zover mogelijk van je af moet houden, moet bestrijden zelfs. Maar een bekend schrijver zei ooit terecht dat we allemaal bejaard zijn, hoewel in een verschillende fase van ons leven.

Lees meer >

Sommig voedsel vond je als kind verschrikkelijk, maar lust je nu wel. Je kunt iets zelfs zo lekker vinden dat je niet meer snapt waarom je het ooit vies vond. Je hebt het geleerd te eten, je smaak veranderde, of beide. Zulke veranderingen spelen ook op een heel ander vlak. In de wereld van training en advies waarin ik lang actief was speelde de veranderkunde een belangrijke rol. Mensen helpen om anders tegen situaties aan te kijken. Denk aan termen als out-of-the-box-denken, omdenken, perspectiefkanteling. Op de dag dat deze column verschijnt is er zelfs een bijeenkomst onder de titel ‘Verandersomdenken’. In onze snelle tijd is alles aan verandering onderhevig. Koesteren van in het verleden waardevol gebleken zaken is daarbij even noodzakelijk als openstaan voor eigentijdse antwoorden en oplossingen.

Lees meer >

Bewust ervoor kiezen niet langer te willen leven is een ingrijpende beslissing. Op de dag dat ik dit schrijf lees ik dat het de Week van de Euthanasie is. We kenden al het rapport van de Commissie Schnabel die aangaf dat de wetgeving voldoet, en er dus in die zin geen nadere regelingen nodig zijn. Daarnaast kenden we in onze regio al het verdrietige feit van een relatief groot aantal zelfdodingen onder jongeren. Er is in Nederland een trend van toename, verruiming, en op steeds jongere leeftijd. Aan het onderwerp zitten heel veel kanten, situaties verschillen enorm, vergeef me dus bij voorbaat enige eenzijdigheid en te grote stappen. Want eigenlijk gaat het me om één specifiek aspect.

Lees meer >

We houden niet van medicijnen. Maar als het moet nemen we ze toch, je wilt immers beter worden of de kwaal bestrijden. Natuurlijk vertelt de voorschrijvende arts over het nut ervan en welke effecten ze moeten of kunnen hebben. En dan is er de bijsluiter. Deze papieren zijn in de loop der tijd steeds uitgebreider geworden, deels vanwege voortschrijdende ervaring met het middel, deels om arts of producerend bedrijf te vrijwaren van bepaalde klachten. Dat lijkt me verantwoord, want ook als gebruiker wil je toch wel weten wat er verder behalve de normaal beoogde werking nog kan gebeuren, En dan zijn we bij het interessante verschijnsel ‘bijwerkingen’. Ze kunnen er zijn, maar soms wacht je er vergeefs op.

Lees meer >

Verhalen over verwachtingen zijn er rond elke jaarwisseling. Toch klinkt er deze keer ook een andere toon. Wij mensen willen graag ‘in control’ zijn, greep hebben op het leven nu, en liefst ook op dat in de toekomst. We streven naar maakbaarheid, en willen alles afdichten wat bedreigend is, en problemen uitsluiten. Dat lukt niet altijd. Van de wereldomvattende verwarring wordt je soms triest en troosteloos, onzeker, angstig. Voor je het weet worden die negatieve dingen leidend. Goede voornemens bij een nieuw jaar zoals stoppen met roken of meer bewegen, ze verzanden vaak, of blijken niet vol te houden. Vrede en harmonie in de samenleving zijn ook niet stabiel. Moeten we onze idealen opgeven?

Lees meer >

Als jochie las ik dit voor het eerst op een schutting in de Goudsbloemstraat in Zwolle. Ik zat daar op de Da Costaschool, later het Mozaïek genoemd, maar dat kwam niet door mijn vertrek. In de loop der tijd werd zulke schuttingtaal uitgebreid met ‘vleeswaren’, en nog later met politieke leuzen (‘Stem niks!’ enzo). Het verschijnsel graffiti stond toen nog in de kinderschoenen, en ik schrok ervan dat kinderen zoiets deden, zoiets durfden. Maar je snapte ook al gauw dat degene die het had geschreven het zelf als eerste gelezen had, en dus (ook) gek moest zijn. Het was humor van het soort ‘wat je zegt ben je zelf’. Of ‘schelden doet niet zeer, schoppen vele meer’, dit laatste zei je dan als jongetje wonend in de Eigenhaardstraat tegen vervelende jochies uit de Klaasboerstraat in datzelfde heerlijke Assendorp.

Lees meer >

Het hoort een mooi feest te zijn. Sfeervol, gezellig, huiselijk, sociaal. Daar doen we veel aan. Er is een overvloed aan kerstmarkten, je kunt bijna elke dag wel naar een concert, winkels bieden extra luxe, en rijen kraampjes bieden ons prullaria waarmee onze vensterbanken toch al vol staan. Gezellig, dat wel. Maar het gist in de wereld. En dan kan het beeld opkomen van dansen op een vulkaan. Is het allemaal echt zinvol, of spelen we met z’n allen mee in een groot toneelstuk? We storten ons in een georganiseerde periode met kerstbomen, kerststollen, diners, verlichte hertjes en sleden, we kleden ons chique. Maar als we naar de spanning en nood in de wereld kijken, dan voel je je soms als iemand die in zijn brandvrije tuinhuisje naar een vrolijke familiefilm kijkt, terwijl het huis van de buren in brand staat.

Lees meer >

U en ik wonen niet in Amerika. Maar toch: zouden ook wij steeds meer zijn gaan lachen op foto’s? De media geven de resultaten van een onderzoek waarbij werd gekeken naar de gezichtsuitdrukking van de Amerikaanse Highschooljongeren. Er werden 37.000 pasfoto’s geanalyseerd over de periode 1900 tot vandaag. Een computer maakte een ‘gemiddeld’ gezicht. En zo weten we dat niet zozeer haardracht, brillen, gelaatsuitdrukkingen de aandacht trekken, maar het feit dat er een steeds gullere glimlach verschijnt. Ik heb jeugdfoto’s van mijn ouders waarop ze ernstig kijken. Ze kleedden zich toen ook (voor ons gevoel) ouderwetser, want men wilde liever wat ouder en volwassener lijken, het tegenovergestelde van vandaag dus. En ik lees dat een neutrale uitdrukking langer is vol te houden. Dat herken ik, zo keek ik ook op de foto in mijn militaire paspoort. Na mijn diensttijd ben ik meer gaan glimlachen.

Lees meer >

Fascinerend. Een beter woord kan ik niet vinden als ik het heb over de documentaires van Floortje Dessing. Ze reist de wereld over om op verlaten, onbekende of bizarre plekjes mensen te ontmoeten. Mensen die bewust kiezen voor een bijzonder bestaan, soms geïsoleerd, als een moderne Robinson Crusoë, soms avontuurlijk. Een Rus op Spitsbergen. Een echtpaar dat met vier jonge kinderen in een oldtimer de wereld doorkruist van Argentinië naar Afrika en voor de meest uiteenlopende situaties komt te staan. Een Nederlands echtpaar dat in de jungle van Peru een dierenopvang runt. Floortje verstaat de kunst het ijs te breken, en soms hele persoonlijke vragen te stellen. Vragen die ook u en mij fascineren: hoe komen die mensen ertoe? Wat doen ze daar van dag tot dag? Zijn ze gelukkig met dat leven? Denken ze ooit terug te willen? Maar het programma roept ook nog andere confronterende vragen op.

Lees meer >

Het spijt me voor u mevrouw, maar u bent niet zo gelukkig als de man. Daar komt nog bij dat u ook vaker zenuwachtig en somber bent dan hem. Want de mannen van Nederland voelen zich kalmer dan u, en overtreffen u ook in het gelukkig-zijn. Dat wist ik ook niet, maar vorige week werd het bekendgemaakt. En dat hakt er wel flink in! Het kan natuurlijk nog erger. Want u zou ook ronduit ontevreden kunnen zijn, hoewel dat evengoed onder mannen voorkomt. Maar ontmoet u nu een buurvrouw, verre nicht of afwezige collega die ontevreden is, dan is het weer tot troost te weten dat die de pech heeft tot een groep van maar 3 procent te behoren, dus ga daar verstandig mee om.

Lees meer >

Nee, dat streepje moet er echt tussen. Want het gaat namelijk niet om een orgaan waarover mannen wel en vrouwen voor zover ik weet niet beschikken. Het gaat om een overtuiging, namelijk dat het zijn van een staat ongelooflijk belangrijk is. Op de lagere school leerde je al: een staat, daarvoor heb je nodig een volk, een taal, een grondgebied. Daar hoort bij het besef dat je bij elkaar hoort als burgers. . En dat je een centrale overheid nodig hebt om je te beschermen tegen ongewenste invloeden van buiten. En om naar binnen toe de zwakken zonodig te beschermen tegen de sterken. En het welzijn van de inwoners te bevorderen. We hebben een rechtsstaat, maar deels ook een verzorgingsstaat. Daarom ben ik pro-staat.

Lees meer >

Ben je al een nieuwe man, lezer? Wil je het worden? Zelf overweeg ik het sterk, want ik las in Huis aan huis (29 september j.l.) hoe dat moet. Pak er wel even een Engels-Nederlands woordenboek bij anders misluk je als nieuwe man. Want het gaat om looks, barbertrends, de catwalk, sweatjacks en hoodies. Natuurlijk heb je een masculiene uitstraling nodig, en ben je je ervan bewust dat je veel accessoires nodig hebt om iets voor te stellen. Als het summum van accessoires (!) wordt genoemd een mooie vrouw aan je arm. Nou dat hebben we bijna allemaal, dus daar kan het niet aan liggen. Maar er moet meer gebeuren, en dan loop ik toch tegen wat vragen aan. Misschien kunt u me daarbij helpen.

Lees meer >

Het zijn bewogen weken. De mogelijke opvang van vluchtelingen in Wezep roept acuut veel vragen op. Er is over en weer enorm veel over tafel gegaan. Voor- en tegenstanders haasten zich nog steeds om zowel goede voorbeelden als zorgwekkende incidenten te verspreiden. Zelden was de noodzaak zo groot om toch vooral naar elkaars meningen te luisteren. En naar beide kanten de argumenten serieus te willen wegen. Als we alleen maar elkaar bestoken met argumenten die het eigen gelijk moeten bewijzen komen we niet veel verder. Want zelfs als er geen azc zou komen hebben we een probleem. We zijn van elkaar geschrokken. Maar niet alle kritiek is vrucht van vreemdelingenhaat. En niet alle voorstanders lijden aan een roze naïviteit. Het vraagt eerlijkheid en lef en zelfbeheersing om dat te onderkennen.

Lees meer >

Elk jaar worden in het kader van de WorldPressPhoto prijzen uitgereikt. De bekroonde foto’s gaan heel vaak over levensbedreigende situaties als oorlogen, rampen, ziekten, milieuaantasting enzovoorts. Jaren geleden ging de winnende prijs naar de foto van een man vlak voor zijn executie. We zien dan een gezicht van een mens in doodsangst die weet dat hij binnen een paar seconden niet meer leeft. Regelmatig worden bij dergelijke foto’s kritisch de vinger gelegd: het is weinig ethisch om een medemens in zo’n extreem moment van zijn of haar leven ten toon te stellen. Privacy is dan nog maar een zwakke uitdrukking.

Lees meer >

De scholen zijn begonnen, en de meesten van ons zijn weer aan het werk. En nu zijn het de dagen van ‘waar zijn jullie geweest?’ En ‘was dat leuk?’ We wisselen uit wat we deden en wat we zagen. Veel verhalen gaan over wat ik maar noem van die sprokkeltripjes, kleine uitjes waarbij je wel ziet wat het zal brengen. Laatst hadden wij er ook zo een. ’s Morgens lekker uitvoerig ontbijten, en dan op de fiets met alleen een globale route. ‘We zien wel’ zeiden we, want niets moest. Deze column kent dan ook een variant van spanning die bekend is onder de naam ontspanning. Maar ook dat vraagt een beetje inspanning.

Lees meer >