Eigenlijk wilde ik over iets anders schrijven. Want er zijn natuurlijk wel degelijk andere problemen dan het virus. Maar ze worden verdrongen, overheerst. Covid-19 is onzichtbaar, maar de gevolgen ervan niet. We zien die in cijfers en aantallen. Over besmettingen en sterfgevallen, over benodigde verplegende en verzorgende deskundigheid, ic-bedden, hulpmiddelen, enzovoorts. Ons hoofd wordt dagelijks volgestouwd met de actuele ontwikkelingen en nieuwe inzichten terwijl ons leven sterk aan het veranderen is.

Ik wordt selectiever in het volgen van al die praatprogramma’s. Begrijp me goed: het probleem is ernstig. En ik ben ik wel degelijk blij met media die kritisch de ontwikkelingen volgen. Waardevol is de zichtbare eendracht en gezamenlijkheid van deskundigen en beleidsmakers, maar er mogen best kritische vragen worden gesteld. Laat maar onderzocht worden of we ‘met zijn allen’ op koers zijn. Maar ik wil niet de verwarring en angst laten overheersen. Het is zelfs in deze crisis heel belangrijk om te zien wat er allemaal mogelijk is. Het is bemoedigend wat er in ons goed georganiseerde landje aan positieve krachten loskomt.        

De beelden wisselen. Soms stoor je je aan de journalist die argwanende vragen stelt. Alsof gehoopt wordt op een bres in de eendracht van virologen en kabinetsleden. Of aan de talkshowpresentator die vooral wil laten blijken er zelf toch veel van te weten. Ach ja, kwaliteit komt vanzelf bovendrijven. Daar staan andere mooie momenten tegenover. Zoals de vraag aan de deskundigen aan tafel waarin zij onder deze zware omstandigheden zelf hun inspiratie en bemoediging vandaan haalden. Warm en ontroerend om dan het antwoord van deze mensen te horen.  

Ons hoofd raakt vol van al die feiten, al dat nieuws dat we toch ook weer niet willen missen. En in de eigen omgeving merken we steeds meer hoe aangrijpend het is. Natuurlijk in het afstand houden, de isolatie, met niet meer ‘life’ kunnen omgaan met je dierbare kinderen of vrienden. En zeker als in de familie- en vriendenkring het virus toeslaat er zich een sterfgevallen voordoet. Dan komt het dichtbij en krijgt het cijfer een gezicht, zoals deze week in mijn eigen familie. Spannend blijft de vraag wat het virus zal doen in grote landen als Amerika, Afrika, in de crisisgebieden, enz.

Een wonderlijk proces dat volgestouwd worden met een overweldigend aanbod van nieuws, en tegelijkertijd het omschakelen van je leven. Het loslaten van het normale patroon is voor de een het schrappen van plannen, het improviseren bij het op een andere manier toch in de lucht houden van de borden voor werk, school, enz. Voor de ander betekent het de confrontatie met eenzaamheid, het inschakelen van derden die je voorheen misschien niet eens kende. De media laten ons zien wat het met mensen doet, hoe zij hun weg vinden. Wat lopen onze leefsituaties enorm uiteen!

In korte tijd moesten we ons leven omgooien, en die omschakeling is niet gemakkelijk. Activiteiten schrappen, ruimte scheppen voor het omgaan met de nieuwe werkelijkheid. Voor de een levert het een verhoogde activiteit op, voor de ander juist een grote passiviteit. Zowel anders actief zijn als rust ‘vullen’ en een nieuwe balans vinden moet je leren. Daarin liggen voor iedereen de moeilijkste vragen: hoe doe ik dat? Hoe lang lukt me dat? Kan ik de weldaad van minder stress, een opgeruimd hoofd ook een beetje overeind houden als op enig moment de situatie weer ‘normaal’ wordt? Logische toekomstvragen. Voor nu lijkt het enige antwoord: de tijd zal het leren.                    

Ton van Leijen (avanleijen@lijbrandt.nl)